Obecnie, podczas postępu internacjonalizacji kyudo w Europie, Północnej i Południowej Ameryce, jak również w Azji i Australii, liczba miłośników kyudo ciągle rośnie.
Jako część dawnej tradycyjnej kultury japońskiej kyudo posiada bogate słownictwo, i aby wprowadzić ujednoliconą terminologię wśród ludzi na całym świecie słownictwo to zostało zebrane w formie wspólnego języka.
Ma to na celu skompilowanie standaryzowanego międzynarodowego słownika Kyudo, czego efektem jest poniższa kyudopedia.

Zromanizowana wymowaWyrażenie po japońskuWyjaśnienie
A
Agari tsuru上がり弦 - Zerwana cięciwa.上がり弦Zerwana cięciwa.
Akuran握卵Wyrażenie używane do wskazywania tenouchi, używane naprzemiennie z ranchu.
Andonbakama行燈袴Hakama do pół łydki przypominająca spódnicę używana przez kobiety.
ANKF公益財団法人 全日本弓道連盟Japońska Federacja Kyudo.
Ariake no nerai有明の狙いInne określenie na hangetsu no nerai.
AriaseありあせWłaściwy sposób patrzenia na cel, tarcza po lewej stronie łuku w kai.
AsaKonopie - klasyczny materiał na cięciwy.
Asa arashi„Poranna burza” - termin używany w szkole Heki służący opisowi potwierdzenia hanare; przypomnienie jak należy ustawić prawą rękę, do tego celu służą słowa-klucze: niebo-kciuk, wiatr-palec wskazujący, ogień-palec środkowy, woda-palec serdeczny, ziemia-palec najmniejszy.朝嵐„Poranna burza” - termin używany w szkole Heki służący opisowi potwierdzenia hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału.; przypomnienie jak należy ustawić prawą rękę. Do tego celu służą słowa-klucze: niebo-kciuk, wiatr-palec wskazujący, ogień-palec środkowy, woda-palec serdeczny, ziemia-palec najmniejszy.
AsaiあさいMiękka owijka na uchwyt łuku.
Asaisha浅い射Zbyt niski strzał, strzała uderza w ziemię przed tarczą.
AshiStopa, noga.
Ashibumi足踏みPierwsza podstawowa pozycja w hassetsuOsiem części z których składa się poprawny strzał. Ashibumi, dozukuri, yugamae, uchiokoshi, hikiwake, kai, hanare, zanshin. - ustawienie stóp.
Ashi no toji kata足の閉じ方Sposób łączenia stóp.
Ashitsukebushi足付節Czwarty węzeł tuż nad yazuridou po stronie todake na takeyumi.
Atari中たり, 当たりMoment trafienia w cel.
Ataru当たる、中たるUderzać, trafiać – forma nieprzechodnia czasownika. Określenie strzału, który trafił w cel naturalnie (samodzielnie).
Ateru当てるUderzać, trafiać – forma przechodnia czasownika. Służy do oznaczania trafienia, które jest rezultatem świadomego, zamierzonego działania.
Ateki中て気Chęć trafienia za wszelką cenę bez dbania o poprawność strzału.
Ateyumi中て弓Osoba, która ignoruje podstawowe zasady wykonania dobrego strzału, i jest zainteresowana tylko trafieniem w mato.
Atodachi後立Kolejność wstawania i siadania zawodników podczas strzelania.
Awase banare会わせ離れHanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału. które jest uwalniane przez dostosowanie obu rąk bez nobiai.
Azuchi安土Skarpa w matoba zwykle z odpowiedniej mieszaniny piasku, w którą wbijają się strzały. Wał ziemny do mocowania mato.
Azuchi maku安土幕Zasłona nad azuchi.
AzusaDrewno Catalpa ovata (katalpa żółtokwiatowa) używane na strzały, aż do XV wieku.
B
Betaoshiべた押しNadgarstek jest wygięty, a yumi jest pchane do przodu środkową częścią dłoni jednej ręki (zobacz nakaoshi, shitaoshi).
BiPiękno doskonałe, najwyższy stopień znaczeniowy.
BikuびくNieświadome i gwałtowne kurczenie się kai.
Budou武道Sztuki walki.
Busha武射Łucznictwo militarne.
Boushi帽子Kawałek skóry na najwyższej części zewnętrznej kciuka w kake.
Boshi拇指Kciuk.
Boushikazari帽子飾Dekoracyjne szwy wzdłuż spoiny między koshi a boushi w kake, zwany także ichimonjikazari.
Bushakei武射系Tradycyjny styl strzelania, w którym stosuje się nisoku ashibumi, a ya trzyma się za yajiri (nazywane również itatsuki lub yanone) w toriyumi no shisei (porównaj z reishakei).
ButsukeUtrzymywanie ścisłego protokołu strzelania podczas egzaminu, całodzienny turniej dla wszystkich.
C
ChiWiedza, mądrość.
Chijimi縮みKiryoku, ramiona, łokcie, itd. stają się rozluźnione w kai.
Chikurin-ha竹林派Odłam Chikurin szkoły Heki utworzony przez Chikurinbou Josei.
Chikurin ryu竹林派流Szkoła stworzona w XIV wieku przez Heki Yazaemon Noritsugu, słynąca z pokazów swoich łuczników, a szczególnie w konkursach w świątyni Sanjûsangendô.
ChoshinUwolnienie duszy i ducha, poprzedzona praktyką.
Chudou中胴Poprawna postawa podczas naciągania yumi. Postawa równowagi podczas której środek ciężkości ciała jest stabilny; wzorzec douzukuri (zobacz godou).
Chu-kan-kyu中 ・貫 ・久Aforyzm ze szkoły Heki mówiący o tym, żeby ciągle, nieprzerwanie trafiać.
Churiki肘力 / 中力Kiedy około połowy yajaku jest naciągnięte. Inne określenie na daisan.
D
Daiichi kaizoe第一介添えPierwszy asystent.
Daikawa台革Główna część kake pokrywająca nadgarstek.
Daini kaizoe第二介添えDrugi asystent.
Dai nippon butoku kai大日本武徳会Stowarzyszenie Mężnych Wojowników Wielkiej Japonii, nazwa japońskiej federacji do 1930 roku.
Daisan大三Kiedy około połowy yajaku jest naciągnięte. Końcowy etap hikiwake, prawidłowe ustawienie ciała, koniec ruchu. Inne określenie na Churiki.
Daki mato抱き的Ustawienie stóp w ashibumi równolegle za linią prowadzącą do celu. Przeciwieństwo shoi mato gdzie stopy ustawione są równolegle i przed linią prowadzącą do celu.
DanPoziom praktykującego, przyznawany po pomyślnym zaliczeniu shinsa (egzaminu).
Dantai kyosha団体竸射Zawody drużynowe.
Deguchi出口Wyjście.
Dekatta出肩Lewe ramię jest wypychane w przód względem ciała, porównaj z nokigata.
Deki出木Niepoprawność w łuku, w której cięciwa przesunięta jest w lewo od środka łuku przeciwnie niż w przypadku iriki.
DouDroga ćwiczenia, doskonalenia umiejętności, praktykowana przez całe życie w celu osiągnięcia perfekcji.
DoŚrodkowa część yumi.
Dougi道着Koszula treningowa.
Douhai同輩Osoba, która ćwiczy lub ćwiczyła tak samo długo jak Ty, patrz też kouhai, sempai.
Dohoki道宝木Drewniane klocki do wyrównywania nakajikake, nazwane na cześć założyciela szkoły Yoshida.
Douhou 道宝Dōhō - Dwa drewniane klocki. Narzędzie używane do ciasnego owijania włókien konopnych w miejscu gdzie hazu jest zaczepiane na cięciwie.
Doujou道場Sala, miejsce treningu.
Doujou birakiCeremonia otwarcia nowego dojo.
Doku ya毒矢Zatruta strzała (ya), strzała z grotem pokrytym trucizną.
Dou mae堂前Przed świątynią; definicja używana do strzelania i zawodów odbywających się w świątyni Sanjûsangendô; zobacz także dôsha i Tôshi ya.
Dousetsu ha道雪派Odgałęzienie dôsetsu szkoły kyudo Heki; szkoła załozona w XVIw. przez Banki Saemon.
Dousha堂射Rodzaj łucznictwa; wydarzenie nazywane toshiya; konkurs odbywający się w hallu Sanjûsangendôw okresie Edo 1603-1868, polegający na sprawdzeniu, który z zawodników posiada największą siłę fizyczną i psychiczną.
Dosoku土束Wszystkie strzały chybione.
Douzukuri胴造りDruga pozycja hassetsuOsiem części z których składa się poprawny strzał. Ashibumi, dozukuri, yugamae, uchiokoshi, hikiwake, kai, hanare, zanshin. ustalanie pozycji pasa, stabilizacja i zbieranie siły w podbrzuszu, patrz tanden.
Douzukuri chu dou胴造り中胴Poprawna pozycja stojąca, ściśle w pionie, stosowana zwyczajowo w kinteki, patrz: chu dou.
Douzukuri kagamu dou胴造り屈む胴Pozycja ciała wychylona do przodu, patrz kagamu dou.
Douzukuri kakaru dou胴造り懸り胴Pozycja ciała wystająca od pionu w kierunku tarczy, patrz kakaru dou.
Douzukuri noku dou胴造り退く胴Pozycja ciała z poprawką na tarczę, używana w strzelaniu na długi dystans (enteki), patrz noku dou.
Douzukuri soru dou胴造り反る胴Pozycja ciała wychylona do tyłu, patrz soru dou.
E
EKFヨーロッパ弓道連盟Europejska Federacja Kyudo.
Enbu演武Demonstracja, pokaz.
Enbu no dousa演武の動作Ruchy łucznika podczas pokazu.
Enkin遠近Zawody, w których wygrywa ten kto trafi najbliżej środka mato. Zobacz tez izume.
Enpi no shaOpowieść, w której małpa posiada nędzny łuk z łodygi (pędu), a jako cięciwy używa długiego sznurka; w ten sposób sugeruje, że nie ma nazbyt rozpostartego lewego ramienia w kai żeby zdołać wykonać nobiai.
Ensou円相Zaokrąglony kształt ramion w yugamae, patrz yumifutokoro.
Postawa gdzie oba łokcie nie są rozciągnięte, a tworzą okrągły kształt.
Enteki遠的Strzelanie na odległość 60 m. Używa się wówczas celu o średnicy 1 m, patrz kinteki.
Enteki no shahou遠的の射方Kryterium dla tarczy do strzelania w enteki.
Enteki ya遠的矢Strzała do enteki (długi dystans) z węższymi i krótszymi piórami, zwykle lżejsza niż do kinteki.
Esha jori会者定離Kai i hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału. w doktrynie buddyjskiej.
F
Fudekoふで粉, 筆粉Proszek z popiołu ryżowego używany w celu zapobiegania poślizgom lewej dłoni na nigiri (uchwycie łuku).
Fudekoireふで粉入れPojemnik na fudeko.
FukuroTorba.
FudoshinNiewzruszony (nieugięty) umysł bez więzi, bez wątpliwości, bez chęci i pragnień, osiągający cel, nie zakłócany przez zamieszanie, wątpliwości czy strach. Zobacz heijoshin.
Fukai rei深い礼Głęboki pokłon.
Furoshiki風呂敷Tkanina do owijania.
FusetakeŁuk wykonywany wyłącznie z drewna bambusowego (todake).
FushiKolanko, staw na długości bambusa.
Fushidou伏し胴Kiedy ciało jest wychylone do przodu, również nazywane kagamudou (zobacz też godou).
Fusou不争Stan bez walk, bez konfliktów (współzawodnictwo nie jest konkfliktem, nie wyłania przegranych).
Futatokoro shigeto二所重籐Jeden ze sposobów owijania shigeto yumi ratanem, gdzie zwoje ratanu są umieszczone parami w regularnych odstępach wzdłuż całego łuku. Porównaj z mitokoro shigeto.
G
Gakka学課Lekcja.
Gakugi額木Ochraniacz do transportu dla sekiita czy takeyumi.
Gassaibukuro合切袋, 合財袋Torba na akcesoria.
Geidou芸道Droga czy sztuka doskonalenia.
Geza下座Inne określenie na shimoza.
GiUbiór, odzież, strój, mundur. Patrz keikogi.
Gin teki金的Złote mato - Mała tarcza o średnicy 9 cm.
Girei儀礼Dobre maniery, grzeczność, uprzejmość, etykieta.
Girikoぎり粉Proszek z kalafonii do zabezpieczania palców kake przed poślizgiem.
Girikoireぎり粉入れPojemnik na giriko.
Gobu no tsume五部の詰Prawidłowa forma pięciu punktów - lewa pięść, lewe ramię, klatki piersiowej, prawe ramię, prawą pięścią. Połowa strzału, moment ostatecznego sprawdzenia pozycji ciała względem yumi; dawna nawa tsumeai.
Go dou五胴Pięć sposobów wykonania douzukuri: Kakaru (wychylenie w lewo w stronę mato), Hiku (wychylenie w prawo, od mato), Kagamu (wychylenie w przód), Soru (wychylenie w tył), Chuusei (brak wychylenia, postawa centralna).
Gogushi合串Kołek mocujący mato do azuchi.
Gohon-higoSerce łuku, rdzeń zbudowany z pięciu bambusowych elementów, albo z bambusa i drewna.
Gojuu juumonji五重十文字Pozycja pięciu kątów prostych podczas strzelania (1. Łuk i strzała, 2. Lewa dłoń i łuk, 3. Prawy kciuk i cięciwa, 4. Kręgosłup i piersi, 5. Strzała i szyja).
Gomi-shichido五味七道Pięć smaków siedmiu dróg; dawna nazwa dla shaho hassetsuOsiem części z których składa się poprawny strzał. Ashibumi, dozukuri, yugamae, uchiokoshi, hikiwake, kai, hanare, zanshin..
Gomuyumiゴム弓Przyrząd treningowy, gumowy łuk.
Go shin五身Pięć ciał – patrz: go dou.
Goshu rei合手礼Głęboki zarei. Bardzo głęboki ukłon na siedząco, tors pochyla się całkowicie.
GurasuグラスWłókno szklane.
GyoStosowanie Prawdy (forma w działaniu).
Gyousha行射Seria, sekwencja ruchów podczas naciągania yumi.
H
HaCzęść yumi która jest zaciśnięta. Nazwa wywodzi się od owijania Nigirikawa.
HaCzęść yumi za którą się go chwyta. Nazwa pochodzi od nawijania nigirikawa.
HaOdgałęzienie (odłam) lub podkategoria ryu (szkoły).
Habiki羽引きLekkie napięcie łuku, rozciągnięcie przestrzeni pomiędzy yumi a tsuru na długość piór, poprzez rozciągnięcie łokci.
Hachibu no tsume八部の詰めDodawanie ashi (stopy), koshi (dolna część pleców) i hara (splot słoneczny) do
gobunotsume to tworzą hachibunotsume według prawidłowego wyrównania postawy.
Hadaire肌入れZakładanie rękawa kimona po strzale podczas noszenia wafuku przez mężczyzn.
Hadaire dousa肌入れ動作Ruchy przy zdejmowaniu rękawa kimona po strzałem.
Hadake羽丈Krótkie (krótsze) pióra używane podczas strzelania enteki.
Hadanugi肌脱ぎZdejmowanie rękawa kimona przed strzałem podczas noszenia wafuku przez mężczyzn.
Hadanugi dousa肌脱ぎ動作Ruchy przy zdejmowaniu rękawa kimona przed strzałem.
Hagoki羽ごきTrzy ruchy wygładzające pióra ya przed jej wyjęciem z mato.
Hahaba羽幅Wąskie (węższe) pióra używane podczas strzelania enteki.
Haite排気 / 吐くWydech; oddychać.
HakamaTradycyjne męskie spódnico-spodnie.
Hhakama goshi no kane袴腰の兼ねPaski, część hakamy do zawiązywania hakamy.
Hakiya掃き矢Strzała (ya), która po wystrzeleniu ślizga się po ziemi przed mato nim dotrze do azuchi.
Hamayumi破魔弓Ceremonialny łuk służący do odpędzania zła.
Hanakabushi羽中節Czwarty węzeł strzały bambusowej w odcinku piór.
HanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału.離れSiódma pozycja hassetsuOsiem części z których składa się poprawny strzał. Ashibumi, dozukuri, yugamae, uchiokoshi, hikiwake, kai, hanare, zanshin., rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału.
HanePióra.
Hangetsu半月Pół księżyca – technika celowania.
Hangetsu no nerai半月の狙いCelowanie „półksiężyca” przez przysłonięcie mato na pół od strony lewej krawędzi yazurido, zwany także ariake ma nerai.
Han mato半的Cel wielkości pośredniej (średnica około 79 cm), używana w strzelaniu enteki.
Hanshi範士Najwyższy stopień mistrzowski. Zobacz shougou.
Hansoku半足Połowa długości jednej stopy.
Haori羽織Tradycyjny płaszcz.
HaraBrzuch, podbrzusze.
Harauhanare払う離れHanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału., który wygląda tak, jakby próbuje zamiatać coś dala przed tobą.
Harigao張顔Kształt yumi widziany z boku po naciągnięciu tsuru. Również nazywane yuminari.
HarageiSztuka kontrolowania ki.
Harakawa腹皮Kawałek skóry (biały), która pokrywa wnętrze kciuka w kake (zwany tsutsumigawa w Kyouhon).
HaramakiPas obejmujący hara.
Hari張りNapięcie, naprężenie.
Haruki„Napięty” duch, okazywany przez niedojrzałych łuczników, których postawa jest zawsze napięta i niestabilna.
Hashiriba走り羽Górne pióro gdy ya zostaje zapięta na cięciwie.
HassetsuOsiem części z których składa się poprawny strzał. Ashibumi, dozukuri, yugamae, uchiokoshi, hikiwake, kai, hanare, zanshin.八節Osiem części z których składa się poprawny strzał: Ashibumi, dozukuri, yugamae, uchiokoshi, hikiwake, kai, hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału..
Hassun nobiŁuk długości 2,45 m, dłuższy o 8 sun od standardu nobi.
Hatomune dechiriBiodra są wypchnięte przed pierś.
Haya甲矢Strzała, która będzie oddawany pierwszy strzał.
Hayake早気Przedwczesny strzał. Zbyt szybkie oddanie strzału przed, lub tuż po osiągnięciu kai.
HazeDrewno używane do wyrobu przodu łuku oraz centralnej części higo.
HazuKońcowy element ya gdzie tsuru jest zapinana.
HazuDwa końce yumi gdzie tsuruwa jest zapętlane.
HazukamuribushiPierwszy węzeł od góry w todake.
Hazukobore筈こぼれGdy zapięta ya na tsuru podczas wykonywania strzału odpina się i spada przed dokonaniem strzału. Nazywane również yakobore.
Hazumaki筈巻Uzwojenia i hartowanie gwintu do mocowania hazu do ya.
Hazure外れChybienie – brak trafień w mato.
Hazuyasuri筈ヤスリPilnik do nacinania otworu w hazu, przeważnie okrągły.
Heijo no ikiNaturalny sposób oddychania.
Heijoushin平常心Stan umysłu (zawsze spokojny, zrównoważony i zdyscyplinowany).
Heki ryu日置流Szkoła heki, stworzona przez Heki Danjo Masatsugu.
HigoSerce łuku wykonane z bambusa lub innego drewna.
HikaeŁucznik rezerwowy (zastępca) podczas ceremonialnego strzelania wg niektórych szkół busha.
Hikae控えPoczekalnia.
HikaeCzęść rękawicy (wzmocniona osłona nadgarstka).
Hikagami膕 / ひかがみTył kolana.
Hi, kan, shu中 貫 久Główne zasady szkoły heki: lot, przebicie, środek; patrz: chu kan kyû.
Hikanu yazuka引かぬ矢束W kai, gdy równowaga yazuka została w pełni wykorzystana natomiast tsumeai i nobiai zaczynają działać.
HikitoriDawna nazwa hikiwake.
Hikiwake引分けPiąta z części hassetsuOsiem części z których składa się poprawny strzał. Ashibumi, dozukuri, yugamae, uchiokoshi, hikiwake, kai, hanare, zanshin., otwieranie / napinanie łuku.
HikkakebushiSiódmy, najniższy i ostatni węzeł w todake.
Hiku Yazuka引く矢束W kai, gdy równowaga yazuka została w pełni wykorzystana natomiast ya jest dalej ciągnięta.
Himezori姫反りGłówna krzywizna łuku, której środek położony jest na zewnątrz łuku bliżej urahazu; odzwierciedla pierwiastek żeńskiej elegancji i delikatności.
Himezoribushi姫反節Kolanko, węzeł bambusa na yumi w najwyższej części uchidake.
HimoRzemienny pasek w yugake.
Hinerikawa捻皮Skóra przyklejona do podstawy palca wskazującego na yugake.
Hirakiashi開き足Zwrot o 90 stopni w pozycji klęczącej kiza.
Hirazuke平付けW kai, tylna część dłoni skierowana do przodu.
Hitote一手Para ya. Haya i otoya.
Hitotsu mato一的Pojedyncza tarcza (cel) w ceremonialnym strzelaniu, podczas którego grupa łuczników korzysta z jednej tarczy.
Hitotsu mato sharei一的射礼Ceremonialne strzelanie (sharei), gdzie trzech łuczników strzela do jednej tarczy. Możliwe są tez układy na dwie lub cztery osoby.
Hitotsu mato za sharei一的座射礼Ceremonialne strzelanie, gdzie kilkoro łuczników strzela do jednej tarczy wraz z formą na klęcząco.
Hiza wo ikasu膝を生かすMoment w Kiza w którym kolana po stronie niosącej główny obiekt zostanie podniesiona lekko nad podłogą.
Hokozumari鉾詰りSpecjalny łuk długości 2,06 m używany przez żołnierzy.
Honda ryu本多流Szkoła stworzona przez Honda Toshizane wywodzącego się z chikurin ryu, w stylu tym zmieniono pozycję shamen uchiokoshi na shomen uchiokoshi.
Honza本座Pozycja, miejsce oczekiwania w rissha na dwa kroki przed shai. W zasha na trzy kroki przed shai.
Hosha歩射Odłam łucznictwa pieszego w busha.
Hosha hitchuDosłownie „prawidłowe strzelanie, pewne trafianie”; wyraża przekonanie, że prawidłowy strzał zawsze trafi w cel.
Hoshi mato星的Mato z czarnym centrum (gwiazda).
Hozuke頬付けGdy ya dotyka policzka w kai.
Houzuriba頬摺羽Pióra po wewnętrznej stronie, gdy ya jest zapięta na tsuru. Również nazywane yuzuriba.
Hyappatsu hyakuchuu百発百中Sto strzałów, sto trafień; stuprocentowa skuteczność.
I
Ichimonji一文字Prosty promień / szaft strzały.
Ichimonjikazari一文字飾Inne określenie na boushikazari.
Ichi no koshi一の腹Inne określenie na hikae.
IchiuchiZewnętrzne pióra z ogona ptaka najwyższej jakości.
Igata射形Moment pojawienia się strzału.
Ikasu生かす"Uaktywnienie kolana", lekkie uniesienie kolana w kiza.
Ikiai息合いRytm oddechu, harmonia oddychania.
IKF国際弓道連盟Międzynarodowa Federacja Kyudo
Insai-ha印西派Odłam Insai szkoły Heki założony przez Yoshida Genpachiro Shigeuji, znanego też jako Issuiken Insai.
InukiZawody, podczas których łucznicy, którzy nie trafili w tarczę są eliminowani.
Inu ou mono犬追物Łucznictwo konne z użyciem psów jako celów.
Iriki入木Tsuru jest za bardzo z prawej strony yumi względem jego osi. Patrz deki.
Irikiyumi入木弓Prawidłowa forma japońskiego łuku polegająca na tym, że cięciwa jest na prawej krawędzi łuku, a nie na środku.
Irokogata no tenouchi色小型の手の内Formowanie tenouchi na lewym boku todake za podstawę mając mały palec.
Iru射るStrzelać.
IshiuchiNiezwykle trwałe pióra z ogona orła lub sokoła zbierane z ziemi podczas przylotu ptaków.
Ishizuki石突Malutki skórzany woreczek chroniący dolną, końcową część yumi lub yazutsu.
Isoku一足Ashimumi wykonywane na jeden krok.
Issha zetsumei一射絶命Dosłownie „Jeden strzał, koniec życia”. Odnosi się do idei, że należy całkowicie poświęcić całą swoją fizyczną, duchową i mentalną energię każdemu strzałowi, tak jakby miałby być ostatnim w życiu.
Itatsuki板付Grot strzały, początkowy, pierwszy segment strzały. Zobacz również również yanone i yajiri.
Ite射手Osoba, która strzela z yumi.
Ite gyosha射手行射Pokaz łucznictwa czy łucznictwo pokazowe dla zaczynających praktykę.
Itsukebushi射付節Najbliższy grota węzeł w bambusowej strzale.
Izume射詰めRodzaj zawodów polegających na tym, że łucznik który nie trafi w mato jest wykluczany. Patrz enkin.
J
JiiじいDźwięk, którego trwanie koresponduje z czasem potrzebnym do odprowadzenia ramienia w yudaoshi.
Jiman自満Stan pełni podczas momentu hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału.. Kontynuacja trzymania łuku (jii) aż do momentu dojrzenia (man).
Jiman持満Oczekiwanie w kai, aż seiki będzie pełne.
JinŻyczliwość.
Jinkaku人格Charakter, osobowość.
Jittai実体Część prawdy, składnik prawdy, żyjący. Patrz seikitai.
Joza序座Inna nazwa na kamiza.
Juban襦袢Podkoszulek.
Juumonji十文字Forma krzyża charakterystyczna dla japońskiego zapisu kanji liczby: 10 / 十 (juu). Ustawienie ciała w pionie i w poziome tak, aby przypominało krzyż.
Jundachi順立Strzelanie w grupie, kolejno od numeru 1 i kolejno, jedna strzała naraz.
K
Kaeya替矢Zapasowa ya na wszelkie wypadki, również nazywana yobiya.
Kaeyumi替弓Zapasowy yumi na wszelkie wypadki, również nazywany yobiyumi.
Kaezuru替弦Zapasowa tsuru na wszelkie wypadki, również nazywana yubizuru.
Kagamudou屈む胴Postawa w której tors wychylony jest do przodu, inne określenie na fushidou (zobacz też godou).
KaiSzósta podstawowa pozycja hassetsuOsiem części z których składa się poprawny strzał. Ashibumi, dozukuri, yugamae, uchiokoshi, hikiwake, kai, hanare, zanshin., pełne napięcie łuku.
Kai kara hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału.会から離れPostawa łucznika zajmowana wyłącznie przy dotykaniu tarczy przy której żaden łucznik nie stoi w kai lub hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału..
Kaichuu皆中Wszystkie strzały trafiły w cel (100% celność).
Kaizoe介添えAsystent łucznika przy strzelaniu ceremonialnym sharei.
Kakarudou懸る胴Postawa, w której pierś pochylona jest w kierunku mato. Również nazywane totsudou (zobacz też godou).
KakeRękawica ze skóry jelenia noszona na prawej dłoni.
Kakebukuro弽袋Pokrowiec na kake.
Kakebushi掛節Od góry drugi węzeł w todake od strony takeyumi.
Kakeguci掛口Część tsurumakura na yugake gdzie tsuru jest zaczepiana.
Kakeguchi no hataraki掛口の働きRowek w kake w kakeguchi gdzie tsuru jest zaczepiane.
Kakedome掛留めZatrzask, zapinka do kake.
Kakehimo弽紐Szeroki pasek do zawiązywania kake.
Kakekko弽っ子Wkładka do kake umożliwiająca jej schnięcie.
Kakeguchijuumonji掛口十文字Krzyż utworzony z tsuru i kciuka w kake.
Kakeshi弽師Mistrz – twórca kake.
Kamae構えPostawa, pozycja przygotowująca.
KamiBożek opiekuńczy, Bóg, bóstwo, dusza, rozum, duch, świętość.
Kamidana神棚 Niewielki ołtarzyk do kultu prywatnego, ustawiany w domu mieszkalnym, ale także w sklepie, restauracji czy firmie. Patrz tez kamiza.
Kamikiritsumedou 上切詰籐Ratan owinięty w górnej części takeyumi, który utrzymuje razem todake, uchidake i uwasekiita.
Kamisekiita上関板Wykonana z najwyższej jakości drewniane elementy przyklejane po stronie Uchidake na dolnym i górnym końcu yumi.
Kamiza上座Honorowe miejsce w dojo ("siedzisko bogów"), zwykle znajduje się po prawej stronie shai. Zobacz też jyoza.
Kane曲尺Kątownik ciesielski używany do przygotowania nowej cięciwy.
KangeikoTrening w zimie.
Kan, pan, um, jiiWyrażenie oznaczające rytm i moment wypuszczenia strzały; kan jest dźwiękiem hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału.; pan to dźwięk strzały trafiającej w cel (jak uderzenie prawą dłonią w bębenek); um to odgłos zanshin; jii to opadanie ramion i yumi w yudaoshi.
Kanteki看的Strzała przebija tarczę (środkowy stopień tekichu, wymaga wewnętrznego przygotowania). Odnosi się do strzału, który jest mocny i dokładny, ale jest rezultatem wyłącznie biegłości technicznej.
Kantekijo看的所Pokrywa ochronna dla urzędników w matoba.
Karahazu空筈Ya luzuje się podczas hikiwake, ale nie spada.
KarbonカーボンWłókno węglowe.
KasakakeTradycyjny kapelusz używany w łucznictwie konnym.
Kashinjoutai下進上退Zasady poruszania się – gdy poruszamy się do przodu, zaczynamy ruch nogą bliższą shimoza. Kiedy poruszamy się do tyłu, zaczynamy nogą bliższą kamiza. Zobacz też sashinutai.
Kasumi mato霞的Mato z koncentrycznymi kręgami. Porównaj z hoshimato.
KataStyl, forma.
Katabanare片離れHanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału. tylko jedna ręką, prawą lub lewą.
Kataire肩入れNaciąganie yumi bez strzały dla sprawdzenia charakterystyki, mocy albo rozgrzania się.
Kataya片矢Pojedyncza ya, haya lub otoya.
Katte勝手Prawa ręka, równiez nazywana mete. Zobacz oshite.
Kattebanare勝手離れW hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału. użycie większej siły prawą ręką niż lewą. Również nazywane metebanare or migitebanare.
Kazaridou飾り籐Mała ozdobna owijka ratanowa umieszczona powyżej właściwej owijki yazurido, ponad uchwytem łuku.
Kazarine飾り根Ozdobny grot do strzały ceremonialnej.
Kazuya数矢Pojedyncza ya. Nie w komplecie.
Keiko稽古Ćwiczenia, lekcja, praktyka.
Keikogi稽古着Koszula do ćwiczeń.
KenJednostka długości (1,818 cm) - Dystans strzelecki 15 ken (27,27 m) plus długość ramienia co daje 28 m.
KeburaaケブラーKewlar.
KeyakiDrewno Zelkova serrata (brzostownica japońska) używane dawniej do wyrobu łuków jednoczęściowych.
KiEnergia witalna i duchowa.
Kiai気合いOkrzyk, duch walki.
Kihaku kihontaikei気魄基本体形Duch walki, odwaga (animusz) i determinacja. Podstawowa forma ciała. Jest uważana za podstawę prawidłowego strzelania i składa się z trzech grup krzyży (przecięć linii) tworzących się gdy postawa łucznika jest poprawna: tateyokojumonji (krzyż pionowy i poziomy), sanjujumonji (potrójny krzyż) i gojujumonji (pięciokrotny krzyż).
Kihondousa基本の動作Podstawowe ruchy, zachowanie.
Kihonshisei基本姿勢Podstawowe postawy.
Kihontai基本体Cztery podstawowe postawy i osiem podstawowych ruchów.
Kihontaikei基本体型Kształt ciała uformowany przez tateyokojuumonji and gojuujuumonji.
Kikyoshintai起居進退Jednoczesny ruch z przemieszczeniem.
Kimono着物Tradycyjne ubranie japońskie, zobacz też wafuku.
Kinkotsu筋骨Ścięgno (część mięśnia); wyrażenie używane kiedy mięśnie pracują poprawnie, zgodnie z całym kośćcem.
Kinteki近的Strzelanie na odległość 28 m. Typowy dystans dla treningów i zawodów. Zobacz enteki.
Kiri切りInaczej hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału..
Kiriage切り上げGdy obie, lub jedna z rąk, unosi się w hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału..
Kirisage切り下げGdy obie, lub jedna z rąk, opada w hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału..
Kisha騎射Łucznictwo konne.
Kishakei騎射系Styl łucznictwa konnego ze specyficznym wyjmowaniem (wypuszczaniem) strzał z kołczanu i nakładaniem ich na cięciwę; wywodzi się z reishakei.
Kisoku規則Energia ki.
Kiryoku気力Siła woli.
Kiza跪坐Klęczenie na piętach i palcach.
Kobanare小離れMałe hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału. prawą ręką.
Kouhai後輩Osoba z mniejszym doświadczeniem lub z mniejszym stopniem. Porównaj z douhai, sempai.
Kohimo小紐Wąski pasek pomiędzy hikae a kakehimo na kake.
Kohimotoshi小紐通しOczko w daigawa przez które przechodzi kohimo.
Kojitsu故実Stare zwyczaje, praktyki, na których opierały się szkoły.
Koki呼気Wydech.
Kokou虎口Skóra dłoni między kciukiem a palcem wskazującym lewej ręki.
KokoroUmysł, rozum, duch, serce.
KokyuKontrola oddechu. Zobacz ikiai.
KomatoStandardowy cel średnicy 36 cm (12 sun).
KoppoKondycja fizyczna.
KoshiKawałek skóry, który pokrywa zewnętrzną podstawę kciuka w kake, również nazywany ninokoshi.
Koshikazari腹飾Dekoracyjne szwy wzdłuż spoiny między koshi a hikae na kake.
Koshi itaSztywna, tylna część hakama.
Kozori小反りMniejsza krzywizna w dolnej części yumi; mały zakręt.
Kozoribushi小反節Pierwszy węzeł od dołu takeyumi w części uchidake.
Kuchiwari口割りGdy ya jest na wysokości linii kącika ust podczas kai.
Kufuu geiko工夫稽古Nauka przez praktykę, nauka zgodna z zasadami.
Kuukan空間Przestrzeń.
Kumo蜘蛛Pająk. Określenie na siatkę.
Kumo no kane蜘蛛の曲尺Wieszana w zależności od kierunku wiatru siatka z jasnej tkaniny o specjalnym splocie zapewniająca skupienie i koncentrację łucznikowi.
Kunshi君子Człowiek cnotliwy.
Kurai no nerai 暗の狙いInne określenie na yami no nerai.
Kuraidori位取りĆwiczenie wchodzenie i wychodzenia z dojo.
Kuribiku繰り引くNaciągać łuk zgodnie z centralnym okręgiem; zobacz także hikiwake.
Kurikomi繰り込みTrzymanie ya za hazu i przesuwanie go w stronę tsuru podczas yatsugae.
Kuriya繰矢·尋矢Patrzeć na trajektorię lotu strzały (dalej niż 400m) , rozumieć i być zdolnym wyjaśnić technikę strzału; zobacz także touya.
Kuriyamae繰矢前Strzelać na bardzo duże odległości.
Kuryuu nana ha 九流七派Dziewięć szkół, siedem filii; definicja szkół heki.
Kusajishi草鹿Łucznictwo konne, w którym strzela się do zrobionej z jeleniej skóry wypchanej słomą kukły jelenia.
KusuneくすねMieszanka oleju i żywicy sosnowej do pokrywania cięciwy.
KutsuCiało jest pochylone do przodu w dôuzukuri; zobacz również kagamu oraz itsutsu nodou.
Kuzumaki genpachiroo葛巻源八郎Nazwisko założyciela insai ha, zwanego również Yoshida Genpachirô Shige Uji, żył w latach 1561 – 1638 w Kyoto.
Kyougi競技Współzawodnictwo, turniej.
Kyougi no maai繰り込み
Kyouju教授Nauczyciel, wykładowca, instruktor.
Kyousha競射Zawody łucznicze.
Kyoushi教士Tytuł mistrzowski średniej rangi; nauczyciel. Zobacz shougou.
Kyoshin虚心Serce bez przywiązań. Bezstronny, obiektywny, bezstronność, obiektywność.
Kyotai虚体Ciało bez prawdy jest martwe (shikitai); przeciwieństwo seikitai
Kyouyumi京弓Określenie bambusowego łuku wytworzonego w Kyoto.
KyuuStopień uczniowski.
KyuuTrafiać w cel mocno i nieprzerwanie.
Kyuudo弓道„Droga łuku”, japońskie łucznictwo tradycyjne.
Kyuudogi弓道上着Podstawowe ubranie praktykanta – biała koszula z krótkimi rękawami.
Kyuudojin弓道人Praktykujący kyudo; kyudoka.
Kyuudojo弓道場Strzelnica kyudo.
Kyuudou kenkyuushitsu弓道研究室Projekt badawczy dotyczący kyudo, realizowany od 1983 r. na Uniwersytecie Tsukuba.
Kyuugu弓具Sprzęt łuczniczy.
Kyuuha弓把Uchwyt łuku.
Kyuuha弓把Odległość pomiedzy cięciwą i uchwytem w standardowym łuku; powinna być równa 14 – 15 cm; zobacz także ha.
KyuuhouSposób używania materiałów i sprzętu. Patrz: rokka.
Kyuujutsu弓術Sztuka strzelania (łucznictwo japońskie), odnosi się tylko do techniki strzelania.
KyuukaiPozycja używana w shamen uchiokoshi, przemieszczenie łuku na lewą stronę podczas napinania, z jednoczesnym uczuciem obejmowania drzewa.
KyuukiTeoria dotycząca sprzętu i materiałów. Patrz: rokka.
KyuukoSposoby produkcji i konserwacji materiałów. Patrz: rokka.
KyuureiDroga w teorii łucznictwa. Patrz: rokka.
KyuuriTechniki używane podczas strzelania. Patrz: rokka.
Kyuuryoku弓力Siła z jaką należy ciągnąć, aby napiąć łuk na standardową odległość (90 cm); obecnie podawana w kg; dla każdych dodatkowych 5 cm naciągu należy doliczyć około 1 kg.
Kyuuzen ichimi弓禅一味"Łuk i Zen stanowią jedność" (powiedzenie Awa Kenzo).
M
MaRytm, zgranie w czasie, synchronizacja.
Maai間合いKażdy ruch zaznaczony odstępem czasu, zgodność podczas oddychania, bez tworzenia zrywów podczas ruchu; harmonia i rytm.
Machidakabakama襠高袴Hakama rozdzielająca się na dwie części na wysokości kolan; typ spodni.
Madake苦竹„Phyllostachys Bambusoides” – Twardy bambus używany do wyrobu łuków, pochodzący zazwyczaj z wyspy Kyushu.
Maedake前竹Inne określenie na uchidake.
Maebanare前離れRozluźnienie, prawe ramię częściowo przesunięte do przodu.
Maebiki前引きNaciąganie łuku z przodu ciała.
MagusuneまぐすねCzęść starej cięciwy wykorzystywana do rozgrzewania nowej cięciwy przez tarcie; zabieg wykonywany w celu wzmocnienia cięciwy. Inne określenia na wariji.
Makiwara巻藁Słomiana bela do ćwiczeń (strzelanie z odległości 2-3 m).
Makiwaradai巻藁台Podstawa do makiwary.
Makiwara hasha巻藁範士Dosłownie „mistrz słomianki”. Nieco szyderczy termin żartobliwie używany do określenia łucznika, który strzela perfekcyjnie do makiwary, ale nie potrafi dobrze strzelać do prawdziwego celu.
Makiwara sharei巻藁射礼Strzelanie ceremonialne do makiwary.
Makiwara za sharei巻藁座射礼Strzelanie ceremonialne do makiwary z pozycji klęczącej.
Makiwara ya巻藁矢Strzała używana do makiwary.
MakotoSzczerość. Cecha (zaleta) czystości, uczciwości, bezinteresowności i robienia wszystkiego najlepiej jak się potrafi.
Mangetsu満月Pełnia księżyca (oznaczenie sposobu celowania).
Mangetusu no nerai満月の狙いCelowanie podczas gdy widać całe mato na lewo od yazurido, również nazywane mochizuki no nerai.
Maruki丸木Dosłownie „kłoda drewna”. W Kyudo oznacza prehistoryczny łuk zbudowany z jednego kawałka drewna.
MataŁącznik między kciukiem a palcem wskazującym w kake.
MatoTarcza; typowo ma 36 cm średnicy (przy strzelaniu kinteki) lub 1 m (enteki).
Matoba的場Zadaszone miejsce na cel (azuchi, mato) w dojo.
Matogami的紙Front, papier do mato.
Matogushi的串Drewniana obwoluta utrzymująca mato podczas strzelania na długi dystans enteki.
Matomae的前Strzelanie na krótkim dystansie 28m.
Matomae sharei的前射礼Strzelanie ceremonialne do standardowego celu.
Matomae tachi sharei的前立射礼Strzelanie ceremonialne do standardowego celu wykonywane na stojąco.
Matomae za sharei的前座射礼Strzelanie ceremonialne do standardowego celu wykonywane na siedząco.
Mato shoumen的正面W kierunku mato.
Matowaku的枠Drewniany bęben (pierścień) tarczy mato.
Matoya的矢Strzała do strzelania na krótkim dystansie 28m.
Medoori目通りPoziom oczu, wzroku.
Meibo名簿Lista z nazwiskami w kolejności strzelania.
Menkyo免許Certyfikat, licencja.
Menkyo kaiden免許皆伝Najwyższy stopień wtajemniczenia, uzyskanie kompletnego przekazu wiedzy danej szkoły.
Mete馬手・妻手Prawa dłoń również nazywana katte (wówczas lewa nazywana jest yunde).
Metebanare右手離れNieprawidłowe hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału.. Siła prawej ręki jest używana do oddania strzału ponad siłę lewej ręki. Również nazywane kattebanare lub migitebanare.
Metsuke目付けPatrz: mezukai.
Metsukebushi目付け節Trzeci węzeł w uchidake.
Mezukai目づかいSpojrzenie, wpatrywanie się w cel jednym okiem.
Michi to rei道と礼Kodeks moralny i etykieta kyudo.
Mi iki三息Rytm stanowiący podstawę trzech oddechów.
Mikomi見込みSkupianie wzroku na celu, koncentracja mocy w środku tarczy.
Miteguri三手繰りAkcja wyjmowania strzały z tarczy bądź z makiwary trzema obrotowymi ruchami.
Mitokoro shigeto三所重籐Jeden ze sposobów owijania shigeto yumi ratanem, gdzie zwoje ratanu są umieszczone po trzy w regularnych odstępach wzdłuż całego łuku. Porównaj z futatokoro shigeto.
Mitori geiko見取り稽古 Nauka przez obserwację innych oraz poprzez słuchanie porad sensei; dosłownie: trening przez obserwację.
Mitsugake三つ弽Rękawica z trzema palcami.
Mitsumi no tenouchi三身の手の内Forma tenouchi konstruowana na zasadzie trzech kątów, podstawa kciuka powyżej prawej ręki w uchidake, pochylenie lewej ręki z łukiem powyżej podstawy z palca wskazującego i małego.
Mizunari水成Styl, kształt, forma wody.
Mizu no nagare水の流れ Poziom strzały w daisan bliski horyzontalnemu, grot nieco obniżony jak gdyby woda płynąca po zboczu.
Mochi mato持的Jeden strzelec, jedna tarcza.
Mochi mato sharei持的射礼Strzelanie ceremonialne, w którym jeden łucznik strzela do jednej tarczy, wykonywana klęcząc.
Mochizuki no nerai望月の狙いInne określenie mangetsu no nerai.
Mokusou黙想Medytacja.
MonmeJednostka wagi ok. 3.75g - używana dla określania grubości cięciwy.
Momijigasane紅葉重ねIdealny sposób trzymania łuku lewą dłonią.
Momijigasane no tenouchi紅葉重ねの手の内Tenouchi w formie pojedynczego liścia klonu, aczkolwiek również metafora mówiąca o ewolucji tenouchi, podczas kariery łucznika, jako koloru liścia klonu podczas zmieniających się pór roku.
Momodachi股立Otwarta przestrzeń w hakama na wysokości ud - patrz: wakinaka.
MonHerb, symbol rodziny, rysunek wpisany wkoło.
Monomi物見Skierowanie spojrzenia w kierunku mato (nie mylić z celowaniem!); trzecia część yugamae.
Monomigaeshi物見返しPowrót spojrzenia od patrzenia na mato.
Monomi o sadameru物見を定めるAkcja odwrócenia głowy.
Morogake諸弽Rękawica pełna, pięciopalczasta.
Mosha guchuもしゃ ぐちゅう Dosłownie „Strzelanie na ślepo, przypadkowe trafianie”. Odnosi się do strzału, który, chociaż trafił w tarczę, nie był oddany zgodnie z shaho.
MotareもたれBędąc w kai zbyt długo, przegapienie idealnego momentu na zwolnienie cięciwy i wykonanie hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału..
Motohagi本矧Przednie mocowanie piór strzały. Również nazywane shitahagi.
Motohazu本弭Dolny koniec łuku na który zakłada się cięciwę. Również nazywane shimohazu.
Motoshigeto 本重籐Jeden ze sposobów owijania shigeto yumi ratanem, gdzie pod uchwytem zwoje ratanu są gęsto plecione, a nad uchwytem są plecione w regularnych odstępach tworzących konkretny wzór. Porównaj z urashigeto.
MuNic, nicość, pustka.
Mudansha無段射Praktykant kyudo bez stopnia.
Mugitsubu麦粒Dosłownie „ziarno przenicy” - beczułkowaty promień strzały zwykle używany do enteki.
Muhatsu無配Niepodzielność - bez rozdzielania.
Muhatsu no hatsu無配の配“Wypuszczenie (strzały) bez puszczenia”. Dotyczy spontanicznego wypuszczenia strzały, które zdarza się raczej jako naturalny skutek pełnego kai, niż jako rezultat świadomej decyzji ze strony łucznika.
Mukoba向羽Dolne pióro na zewnątrz podczas gdy strzała jest zapięta na cięciwie. Inne określenie na togakeba.
Munazuru胸弦Podczas kai tsuru dotyka, opiera się na piersi. Jeden z sześciu punktów kontrolnych w kai.
Muneate胸当てOchrona piersi, napierśnik dla kobiet.
Munen musou無念無想Bez intencji, bez zastanawiania się (namysłu). Cecha posiadania niezakłóconego lub pozornie „pustego” umysłu. Taki umysł nie jest pusty w sensie braku aktywności mentalnej, co mogłoby oznaczać kompletną nieświadomość. Oznacza stan umysłu, w którym obawy, więzi, strach i myśli doczesne są „wymiatane” z umysłu, żeby naturalnie wrodzony umysł mógł nieskrępowanie reagować jak tego wymaga sytuacja.
Munewari胸わりOtwarcie klatki piersiowej po strzale.
Mushin無心Duch naturalnie pusty – bez ego - Zen.
Mushin no hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału.無心の離れWystrzelenie bez udziału ego.
N
Nakajikake中仕掛けWzmocniona owijką część cięciwy na którą wpina się hazu oraz miejsce gdzie tsuru zakłada się na kake .
Najkan no kokoro内観の心Siła i moc obserwacji utrzymania spokojnej pozycji. Wyrażenie używane do opisu dobrego HanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału..
Nakaoshi中押しTenouchi gdzie czynność wypychania łuku jest wykonane niewygiętym nadgarstkiem, głównie używając palca środkowego i kciuka.
Nakaoshi no tenouchi中押の手の内Poprawna, środkowa forma tenouchi.
Nakashikaku chuu no tenouchi中押中の手の内Technika stabilizacji, w której nie pochyla się w żadną stronę; naka – wewnętrzne umiarkowanie i powściągliwość, shikaku – stabilny czworobok, chuu – środek.
Nakasuji中筋 Środkowa linia wyobrażana wzdłuż lewej ręki, przedłużenie linii głównej.
Nakazumi no kane中図見の曲尺Obraz linii idącej po prawo, kierującej się w środek tarczy, nad którą łucznik koryguje ustawienie swoich stóp.
NamiŚredni, zwykły, ogólny.
Namihoko並鉾Patrz; namisun.
Namisun並寸Łuk długości standardowych 7 shaku i 3 sun (2,21 m) zwany również nami lub namihiko.
Nariba成り場Dolna część łuku.
Nashiwari no hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału.梨割の離れRodzaj szybkiego strzelania w „gruszkę” ustawioną na środku stojaka.
Neiki寝息Ochronne oddychanie w tanden, dosłownie „oddech śpiącego”.
Nerai狙いCelowanie: tarcza na lewo od łuku: ariake (blady księżyc widoczny o świcie), tarcza jest w połowie schowana za łukiem: hangetsu (połowa księżyca), tarcza całkowicie schowana za łukiem: yami (ciemność). Jeden z sześciu punktów kontrolnych w kai.
Nerai no sadameru狙いの定めるSposób patrzenia na cel.
NibeにべTradycyjny klej z ryby Nibe.
Nigiri握りUchwyt yumi, również nazywane ha.
Nigirikawa握り革Skórzana owijka do rękojeści łuku, nalepiana na nigiri.
Nigirishitado握り下籐Ozdobna owijka z ratanu, tuż pod nigiri.
Niji二次Drugi łucznik podczas egzaminu.
Ni no koshi二の腹Inne określenie na koshi.
Niji no kakenashi虹の懸け橋Forma, kształt mostu (łuk na niebie, tęcza), ruchu nadgarstka w hikiwake, patrz: sorihashi.
Nijuuhachi shuku二十八宿W tradycyjnej chińskiej astronomii dwadzieścia osiem konstelacji gwiezdnych, położonych wzdłuż równika niebieskiego, które przemierza Księżyc podczas obiegu Ziemi. Każdą z nich zamieszkuje inny duch, władający kolejnym dniem. Stacje podzielone są po siedem w cztery grupy, z których każda ma swój symbol i odpowiadające mu porę roku oraz kierunek świata.
Nishi getsu shin西月神Słońce, księżyc i ciało boga; stopniowanie podczas douzukuri; usunięcie siedmiu emocji: radości, złości, troski, myślenia, smutku, strachu oraz zaskoczenia poprzez przejście w przebudzenie (satori) i stanie się Buddą.
Nisoku二足Ashibumi wykonywane dwoma krokami.
Nisun nobi二寸伸Yumi długości 2 sun, 6 cm dłuższe od standardowego yumi, czyli 2,27 m. Również nazywane nobisun.
NoPromień, drzewce strzały.
NobiWiększy, ponadstandardowy.
Nobiai伸合いHarmonijne, psychiczne ekspandowanie w kai. Jeden z sześciu punktów kontrolnych w kai.
Nobiyumi伸び弓Yumi długości 2 sun, 6 cm dłuższe od standardowego yumi, czyli 2,27 m. Również nazywane nisun nobi.
Nokigata退肩Lewe ramię jest wypychane w tył względem ciała, porównaj z dekkata.
Noku dou退く胴Postawa w dozukuri, w której tors pochylony jest w prawo od mato.
Nokuhanare退く離れHanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału. gdzie ciało jest wychylone do tyłu, a ręce są pozostawione w pozycji przed ciałem w kierunku mato.
Nonakabushi箆中節Węzeł promienia takeya najbliższy środkowi ya, drugi węzeł od yajiri.
Noshirabe箆調べSprawdzenie ya podczas yugamae.
NosokuRytm podczas dwóch ruchów przypadających na każdy wdech i wydech.
Nurigome shigeto塗籠籐Nazwa łuku gdy na ratan na shigeto yumi kładziona jest kolejna warstwa lakieru.
Nyu taijoĆwiczenie wchodzenia do i wychodzenia z shajo (nyujo: wejście, taijo: wyjście).
Nyuujou入場Czynność wchodzenia do shajou.
Nyuujouguchi入場口Wejście shajou.
O
Oobanare大離れDuże hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału. oboma rękoma.
ObiPas
Ochi落・大後Ostatni strzelec w tachi; zgodnie z zasadami to miejsce zajmuje strzelec najwyższy rangą.
Ochigata落肩Ramiona nie są na równym poziomie. Lewe ramie jest niżej od prawego.
Ogasawara ryu小笠原流Szkoła Ogasawara oparta na metodach Ogasawara Nagakiyo.
Ochimae落前えPrzedostatni ite w tachi.
Ochiruhanare送ちる離れHanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału., podczas którego obie ręce opadają poniżej linii ramion.
Okurihanare送り離れHanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału. gdzie prawa ręka powraca w kierunku mato po wystrzale.
Oomae大前Pierwszy strzelec w tachi; zgodnie z zasadami powinien być drugi stopniem w danej grupie.
Ookura-ha大蔵派Odłam Okura szkoły Heki.
Oomato大的Duża tarcza o średnicy 1,58 m używana do strzelania na długi dystans.
Oomato sharei大的射礼Strzelanie ceremonialne do dużej tarczy.
Onegai shimasu御願いしますDosł. "Proszę bardzo", komenda zezwalająca yatori na pójście po strzały.
Oshi dai moku hiki sanbun no ichi押大目引三分の一Etap pośredni w hikiwake (rosnąć dużo, skrót: daisan).
Oshidegake押手弽Rękawica ochronna na lewą rękę.
Oshide押手Lewa ręka, trzymająca łuk, nazywana też yunde. Wówczas na prawą rękę mówi się katte.
Otokoshibushi乙腰節Drugi węzeł takeyumi od dołu po stronie todake.
OtoriOrzeł z północy Japonii, słynący ze swoich piór.
Otoya乙矢Druga strzała.
OttoribushiTrzeci węzeł w strzale, blisko piór, zwany również sodesuribushi.
P
PanパンOkreślenie na dźwięk strzały trafiającej w cel.
R
Raiki礼記Etykieta.
Raiki shagi礼記射義Traktat o etykiecie i prawdzie w łucznictwie pochodzący z Chin z II w.
ReiMa szerokie znaczenie i może oznaczać ukłon, respekt, zwyczaje, stosowność, przyzwoitość, etykietę, ceremoniał lub rytuał. W Kyudo jest używane głównie w odniesieniu do prawidłowego ceremoniału strzelania i wszelkich działań składających się na nie, jak prawidłowy sposób chodzenia, kłaniania, podchodzenia i odchodzenia do celu, wchodzenia i opuszczania miejsca strzelania.
Reiki霊気Siła duchowa, aura.
Rei ni hajimari礼に始まりUkłon rozpoczynający.
Rei ni owaru礼に終わるUkłon kończący.
Rei no bi礼の美Piękno etykiety.
Reisha礼射Styl ceremonialny.
Reishakei礼射系„Nowoczesny” styl strzelania, w którym stosuje się nisoku ashibumi a ya trzyma się 10 cm od yajiri w toriyumi no shisei. Porównaj z bushakei.
Renshi錬士Najniższy stopień mistrzowski, zobacz shougou.
RenshuTrening, ćwiczenia.
Rissha立射Strzelanie na stojąco. Dokładnie, podczas przyjmowania pozycji w shai, niosąc yatsugae, i naciągając yumi jednocześnie utrzymując postawę stojącą. Porównaj z zasha.
Ritsu rei立礼Ukłon w pozycji stojącej.
RokkaろっかSześć tematów nauki o kyudo: 1. Kyuri – techniki używane w łucznictwie; 2. Kyurei – droga w teorii łucznictwa; 3. Kyuho – sposoby wykorzystania sprzętu i materiałach; 4. Kyuki – teoria dotycząca sprzętu i materiałów; 5. Kyuko – metody konserwacji i wytwarzania sprzętu; 6. Sshimei – ceremonie oraz trening ducha.
Rokusun nobiŁuk długości 6 sun, czyli 2,39 m.
Ropponzoro六本揃Komplet sześciu strzał.
Riakushinki略式Nieformalny, uproszczony.
RyuSzkoła lub tradycja; określenie używane wymiennie z ryuha.
RyuhaSzkoła lub tradycja; określenie używane wymiennie z ryû.
S
Sadamenoza定めの座Pozycja, w której Ite i Kaizoe wykonują rei w kierunku waki-shoumen podczas sharei.
Sae冱えIdealny sposób strzelania (prawidłowa postawa, nienaganna technika, płynne ruchy); odnosi się do cechy, w której nie ma podczas strzelania niczego niepotrzebnego (zbędnego), tak że faktyczna istota strzelania jest jasno widoczna. Ponieważ sae nie może być osiągnięte inaczej niż poprzez rozbudzenie duchowe, jest jedną z najwyżej cenionych cech, jakości w kyudo.
Saeru ki冱える気Czysty (wolny) duch, który został oczyszczony z wszelkich obcych ubocznych elementów.
Sagegawa下げ革Skórzany rzemień używany do zawiązywania tsurumaki.
Sanbonhigo三本籤Serce, rdzeń łuku zbudowane z trzech elementów bambusowych, lub z bambusa oraz drewna.
Sanbun no ichi三分の一Jedna trzecia – określenie daisan.
Sanbun no ni三分の二Dosłownie: dwie trzecie. Pozycja podczas hikiwake, w której plecy i łokcie ustawiają się i wyrównują. W stylu Heki Ryu Insai-ha zatrzymanie na moment w punkcie gdy strzała jest dokładnie na wysokości brwi a prawa dłoń minęła ucho łucznika.
Sanjujumonji三重十文字Pozycja potrójnego krzyża - linia stóp, bioder i ramion prostopadła do linii środkowej ciała tj. szyi i kręgosłupa.
Sanjuusangendou三十三間堂Świątynia w Kyoto znana ze swych trzydziestu trzech bram, tysiąca jeden posągów, zawodów sprawności w kyudo w pasażu zewnętrznym oraz ze 100-metrowego dystansu do celu.
Sakon'emon-ha佐近衛門派Odłam Sakon'Emon szkoły Heki.
Sanmaiuchi三枚中Dosłownie „w trzech kawałkach” - yumi używany około XII wieku, zbudowany z drewnianego serca obłożonego bambusem z obu stron.
Ssanmi ittai三位一体Wielka Trójca (prawda - Shin, dobro - Zen, piękno - Bi); Trzy elementy podstawowe jako jeden organizm. Odnosi się to do idealnego połączenia umysłu, ciała i łuku w jedną całość.
Sanmi ittai no kai三位一体の会Pełne wyeksponowanie trzech głównych zasad w swojej istocie.
Sanzun tsumari三寸詰Łuk skrócony o 3 sun, długi na 2,12 m.
Sarani fukai rei更に深い礼Głęboki ukłon, patrz: goshu rei.
Sashigata差肩Kiedy lewe ramię jest wyżej.
Sashin utai左進右退Proces przemieszczenia stóp i skierowania ich w kierunku kamiza – zaczynamy zawsze lewą do przodu, prawą do tyłu.
Sayuu kintou左右均等 Wyrównanie prawej i lewej strony.
Seisha hichuDosłownie „Prawdziwe strzelanie, pewne trafianie.” To powiedzenie wyraża przekonanie, że prawidłowy strzał zawsze trafi w cel. Patrz Hosha Hitchu. Seisha Hitchu jest powszechniej używanym określeniem.
Seikitai生気体Ciało wypełnione Kiryoku i energią.
Seikou / Seikoku正鵠Środek mato.
Seishiki正式Oficjalny, formalny.
Seishin tanren精神鍛錬Wykuwanie, kształtowanie ducha, lub proces duchowego uszlachetniania i rozwoju, który ma miejsce w rezultacie treningu sztuk walki.
Seishin touitsu精神統一Koncentracja umysłu, skupienie mentalne na zadaniu.
Seiza正座Formalny sposób siedzenia na podłodze w pozycji klęczącej.
Seki ita関板Drewniane elementy przyklejane po stronie Uchidake na dolnym i górnym końcu yumi.
Sekitomeita関とめ板Drewniany klocek przymocowany od wewnętrznej strony na dolnym i górnym końcu yumi.
Zobacz też uwasekiita.
Sekka Ha雪荷派Odłam Sekka szkoły Heki.
Senpai先輩Starszy (wiekiem lub stażem) członek grupy, osoba z większym doświadczeniem.
Sensei先生Nauczyciel, mistrz.
Sesshu rei折手礼Ukłon w pozycji siedzącej, tors pochylony zupełnie, dłonie równo na podłodze, wszystko równoległe.
ShaŁucznictwo; Strzelanie lub strzał. Jest używane w odniesieniu do całościowego strzelania jakiejś osoby. Gdy mówi się, że ktoś ma dobre sha, oznacza to, że jego strzelanie jest dobre we wszystkich aspektach. Dlatego odnosi się głównie do całościowej (ogólnej) jakości strzelania, a nie tylko do celności (dokładności).
Shadou射道Dosłownie „droga sha” - patrz sha.
Shagi射伎Sztuka łucznictwa; technika strzelania; czasem nazywana shajutsu.
Shahin射品Charakter afirmujący łucznictwo, godność; naturalna szlachetność, godność, gracja i elegancja okazywana przez technicznie i duchowo dojrzałego łucznika.
Shahou射法Zasady strzelania, kodeks, przepisy.
Shahou hassetsuOsiem części z których składa się poprawny strzał. Ashibumi, dozukuri, yugamae, uchiokoshi, hikiwake, kai, hanare, zanshin.射法八節Osiem podstawowych pozycji podczas strzelania - ashibumi, dozukuri, yugamae, uchiokoshi, hikiwake, kai, hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału., zanshin.
Shahou Kun射法訓Tekst o fundamentalnym znaczeniu z zasadami łucznictwa autorstwa Yoshimi Junsei, znanego też jako Daiuemon Tsunetake.
Shahou shagi no kihon射法射技の基本Fundamentalny tekst o łucznictwie oraz jego technice.
Shai射位Linia strzału w shajou.
Shajitsu射術Technika strzelania, zwana również kyujitsu.
Shajou射場Pawilon, budynek czy miejsce do strzelania.
Shakaku射格Poziom, umiejętność strzelania.
Shakai射会Taikai (turniej) gdzie utrzymane jest kyougi (współzawodnictwo).
ShakuJednostka długości równa 10 sun, w przybliżeniu 30,8 cm.
Shakuni尺二Średnica dla zwykle używanej tarczy równa 1 shaku i 2 sun, czyli 36 cm.
Shamen no kamae斜面の構えPozycja shamen, łuk po lewej stronie ciała.
Shamen uchiokoshi斜面打起こしKlasyczny styl strzelania, z ukośnym yugamae i uchiokoshi. Porównaj z shoumen uchiokoshi.
Sharei射礼Strzelanie ceremonialne. Podstawowe nastawienie, ruchy, shahou i technika strzelania z łuku (sha) reprezentowana formą gyousha.
Shari kenshou射裡見性Widzenie prawdziwej natury i istoty w strzelaniu.
Sha soku jinsei射即人生Łucznictwo jest życiem.
Sha soku seikatsu.射即生活 Łucznictwo (kyudo) to życie.
Sha wa ritsu zen射は律禅Łucznictwo to zen na stojąco.
Sha wa rei ni hajimatte rei ni owaru射は礼に始まった礼に終わるKyudo rozpoczyna się zgodnie z etykietą i kończy się zgodnie z etykietą.
Shazen kenshou射禅見性Postrzeganie prawdziwej natury (istoty rzeczy) poprzez Zen łucznictwa.
Shibe no hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału.四部の離れIdealne hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału. gdzie następuje rozluźnienie w czterech częściach: zaznaczenie Tsumeai lub Gobu no tsume; wypuszczenie strzały jak gdyby Tsume dwóch rąk i kolan powstało na sposób rozpęknięcia się, wybuchu, jak gdybyśmy zrzucali podczas Tsume z piersi kamień. Uwolnienie.
Shichidou七道Siedem ścieżek, dawna nazwa hassetsuOsiem części z których składa się poprawny strzał. Ashibumi, dozukuri, yugamae, uchiokoshi, hikiwake, kai, hanare, zanshin..
Shidosha指導者Osoba odpowiedzialna za nauczanie.
Shigeto yumi滋籐/重籐弓Lakierowany łuk owinięty ratanem (tou, 籐), zaprojektowany do używania na polu bitwy. Lakier i ratan idealnie chronią łuk przed czynnikami atmosferycznymi. Istnieje ponad 20 sposobów oplatania, między innymi: motoshigeto i urashigeto, futatokoro shigeto i mitokoro shigeto oraz nurigome shigeto. Oficjalny wzór shigeto yumi wymaga 28 zwojów poniżej chwytu łuku i 36 powyżej. 28 zwojów reprezentują Stacje Ksiązycowe chińskiego systemu konstelacji gwiezdnych (nijuuhachi Shuku, 二十八宿)) i 36 zwojów przedstawiają trzydzieści sześć ptaków reprezentujących cały świat, niebo i ziemię.
Shihan師範Osoba opiekująca się dojo z dużym doświadczeniem, mistrz.
Shihoudake四方竹Łuk samuraja w XIV i XV w. wytworzony z drewnianego serca otoczonego czterema częściami z bambusa.
Shikenrei指建礼Rodzaj ukłonu w pozycji siedzącej, w którym ciało pochyla się nieco do przodu, a palce dotykają podłogi.
Shikitai死気体Akcja poruszania się z „martwym sercem”, ruchy rozdzielone w czasie.
Chodzi o ciało pozbawione kiryoku lub energii.
Shimei真名 Ceremonia ćwiczenia ducha, patrz rokka.
Shimohazu下弭 Dolny koniec yumi, gdzie tsuruwa jest zapętlona. Również nazywane motohazu.
Shimosekiita下関板Drewniany klocek drewna przymocowany od strony uchidake, na dolnym końcu yumi.
ShimohimezoriMarnej jakości krzywizny w łuku.
ShimokiritsumedoMarnej jakości połączenia w łuku.
ShimonaribushiPiąty węzeł w uchidake.
Shimoza下座Pozycja lub siedzenie w kuckach.
ShinCiało, serce i duch; określenie używane przez Japończyków.
Shin gyou sou真行草Trzy punkty postrzegania kihontai: szacunek dla prawdy shin, postępowanie zgodne z prawdą gyo, podążanie w harmonii so.
Shinji神事Ceremonie religijne.
Shinki心気Siła mentalna uczucia.
Shinkigi心気儀„Umysł Duch Technika”. Jak Sanmi Ittai to powiedzenie wyraża idealną jedność umysłu łucznika, jego ducha i techniki.
Shinki no hataraki心気の働きPraca z energią wewnętrzną.
Shinku musou心く無想Pustka bez myśli. Odnosi się do pustki, próżni lub spokojnej i niezakłóconej przestrzeni mentalnej i duchowej, która występuje gdy łucznik osiąga stan munen muso.
Shinpan審判Sędzia podczas zawodów.
Shinsa審査Egzamin.
Shin zen kyu真・善・弓„Umysł Ciało Łuk”. Pokrewny do Sanmi Ittai oraz Shin Ki Gi.
ShintaishuusenHarmonia w każdym ruchu.
Shintou神道Tradycyjna religia japońska wyrażająca szacunek do kami (bogów).
Shin zen bi真・善・美Prawda, Dobro, Piękno. Wyrażanie prawdy, dobra i piękna zarówno w czyimś strzelaniu jaki i życiu jest uważane za najwyższy cel Kyudo.
Shitagake下がけCienka rękawiczka ubierana pod kake.
Shitagi下着Podkoszulek.
Shitahagi下矧Przednie mocowanie piór strzały. Również nazywane motohagi.
Shitakirizumedou下切詰藤Owijka z trzciny czy ratanu, która trzyma razem, spaja todake, uchidake i shimosekiita.
Shitanaribushi下成節Drugie kolanko bambusa w yumi od dołu uchidake.
Shitaoshi下押しTenouchi gdzie nadgarstek jest wygięty do dołu, a lewa pięść naciska do góry. Porównaj z uwaoshi.
Shitazuru下弦Część tsuru poniżej nakajikake. Zobacz również uwazuru.
Shitazuru wo hiku下弦を引くNaciąganie łuku poprzez ciągnięcie dolną częścią tsurumakura. Zobacz też uwazuru wo hiku.
Shitego yumiŁuk powleczony wieloma warstwami.
Shitemondo視点問答Dyskusja pomiędzy mistrzem i uczniami.
ShitsuBłąd, taki jak tsurugire, hazukobore, czy upuszczenie yumi.
Shitsu no shori失の処理Studiowanie błędów (shitsu). Nauka na błędach.
Shizen no hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału.自然の離れZwolnienie cięciwy, wystrzał, który następuje naturalnie gdy nadchodzi odpowiedni moment.
Shizentai自然体Naturalna, zrelaksowana postawa.
Shodan初段Pierwszy, niższy stopień.
Shodou書道Sztuka kaligrafii.
Shogo称号Stopień, tytuł (renshi, kyoshi lub hanshi).
Shoimato背負い的Stojąc na shai będąc skierowanym przodem w kierunku celu na osi mato.
Shouhin賞品Nagroda.
Shoukon掌根Część środkowa dłoni, dłoń.
Shoumen no kamae正面の構えPozycja w shomen z łukiem przed ciałem.
Shoumen uchiokoshi正面打起こしMetoda rozpoczęcia strzału za pomocą yugamae w shoumen, unosząc oba łokcie prosto do góry do uchiokoshi i formowanie daisan.
Shoshin初心Środek dłoni.
Shushin ronTraktat o nauce moralności w łucznictwie.
Shyajo射場Miejsce, sala do strzelania.
SouHarmonia z naturą.
Sobaki側木Drewno po obu stronach yumi, które jest umieszczone pomiędzy uchidake a todake.
Sodesuribushi袖摺節Trzeci węzeł strzały bambusowej od strony yariji. nazywany również ottoribushi.
Sokushin足心Koncentracja oddechu duchowego, którego centrum znajduje się w kolanach.
Sonkyo蹲踞Postawa, w której kuca się na czubkach palców nóg z kolanami nie dotykającymi podłogi.
SonoiHarmonia obu rąk.
Sori反りKrzywizna łuku.
Sorihashi反橋 Forma typu most ruchu nadgarstków w hikiwake. Patrz: niji no kakehashi.
Soridou反り胴Dozukuri gdzie ciało pochyla się do tyłu.
Soshu rei双手礼Głęboki ukłon, patrz fukai rei.
Soutai相対Względność, relatywizm.
SsotohachimonjiRuch stóp w formie wachlarza przy ashibumi.
Subiki素引きNapinanie łuku bez strzały celem rozgrzewki lub sprawdzenia charakterystyki łuku i siły jego naciągu.
SuginariSzaft zwężany, zwykle używany do kinteki.
Suichu no ikiWdech po długim wydechu, przenika do ust przez zęby, jak woda.
SukiSłaby stan ducha, fizycznego i psychicznego.
Suki ga nai隙がないPostawa i ruchy, w których nic nie jest zmarnowane.
Sumashi澄しUspokajanie i oczyszczanie umysłu z przyziemnych myśli.
Czysty lub ustalony, stabilny umysł, który jest wolny od jałowych i odciągających myśli.
Sumu kiStabilny duch, pokrewne do sumashi.
SunJednostka długości, ok. 3,08 cm.
SuteWdech.
T
Tabi足袋Tradycyjne obuwie z jednym palcem.
TachiGrupa strzelców w taihai.
Tachi sharei立射礼Łucznictwo ceremonialne wykonywane na stojąco.
Tada yazukaただ矢束Kai, w którym yazuka jest naciągana bez tsumetai lub nobiai.
Taihai体配Harmonia ciała w ruchu, patrz: kihon taikei.
Taikai大会Turniej.
Taikei体型Kształt budowy czyjegoś ciała.
Taishou大将Na polu bitwy, łucznicy wysocy ranga i generałowie.
Taiyo ron体用論Traktat o użytkowaniu ciała.
TakaSokół, którego pióra używane są do wyrobu strzał.
TakeBambus.
Takeda ryu武田流Szkoła łucznictwa stworzona przez Takeda Nobumitsu.
Takeyumi竹弓Łuk bambusowy.
Takushu rei拓手礼Ukłon pośredni między głębokim a płytkim.
Tameru矯めるStosowane przy wyrobach z bambusa prostowanie przez rozgrzewanie.
Tanagokoro / Tenohira掌心 / 手の平Dłoń; poprawna forma ułożenia dłoni.
Tanden丹田Centrum energii ciała, około 3 cm poniżej pępka.
Obszar brzucha pod pępkiem.
Tanden soku丹田そくSpokojne oddychanie sprzyjające medytacji i koncentracji energii w tanden.
TasukiTaśma do wiązania rękawów kimona dla kobiet
Tasuki sabaki襷さばきDziałanie wykonywane przez kobiety: podwiązanie rękawów kimona za pomocą tasuki.
Tattesen立線Linia pionowa.
Tateyoko juumonji立横十文字Pionowa linia zbudowana z nóg, pleców, kręgosłupa, kręgów szyjnych.
Pozioma linia zbudowana z obu barków, ramion, łokci i palców obu dłoni.
Obie linie prostopadłe do siebie tworzą juumonji, formę krzyża.
Tateyoko juumonji no hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału.縦横十文字の離れPrawidłowe wypuszczenie strzały wynikające ze zrównoważenia sił pionowych i poziomych w juumonji.
Teba手羽Pióra ze skrzydeł, zwykła jakość.
Tekichu的中Sposób docierania strzały do celu, styl strzelania.
Tekichu jyougi的中定規Linijka do sprawdzania ustawienia cięciwy.
Tempyou天表Przedmiot obdarzony szacunkiem, obiekt szacunku.
Tendou天道Droga do raju, nieba. Równowaga pomiędzy siłą i delikatnością.
Tenmonsuji天文筋Fałda pomiędzy kciukiem a dłonią, gdy kostki u nasady palców, od wskazującego do małego, są zgięte.
Tenouchi手の内Sposób chwytania łuku lewą dłonią, druga część yugamae.
Teppouzuke鉄砲図形 Strzelanie z karabinu; termin używany dla łuczników posiadających sztywną pozycję, martwiących się o nietrafienie w tarczę, a zapominających o aspekcie duchowym.
Teru照るPodczas gyousha yumi nie jest pionowo gdy jest naciągany, oraz jest nachylony do tyłu.
Teshita手下Część yumi poniżej nigiri.
Teshitabushi手下節Trzecie kolanko bambusa od dołu todake, poniżej nigiri.
TouRattan używany do oplotu łuku.
Todake外竹Bambusowa okładzina łuku po stronie zewnętrznej, gdy na łuk założona jest cięciwa.
Togakeba外掛羽Pióro po zewnętrznej stronie gdy ya została założona na cięciwę.
Togashira藤頭Część łuku gdzie nigiri styka się z yazuridou.
Touitsu統一Zjednoczenie, jedność.
Tokusei特製Wersja specjalna, np.. łuku.
TomoOchrona na przedramię wykonana ze świńskiego pęcherza, używana do XI w. Służyła do sygnalizowania dźwiękiem momentu jej dotknięcia przez cięciwę po wypuszczeniu strzały.
To reiŁucznictwo dziękczynne wykonywane w podzięce za coś.
Torikake取懸けUmieszczanie, zaczepianie rękawicy na cięciwie, pierwsza część yugamae.
Torikatabushi鳥肩節Trzeci węzeł w todake.
Toriuchi鳥打ちObszar nad największą krzywizną łuku, ale pod himezori.
Toriya取矢Gdy otoya jest trzymana w prawej ręce podczas strzelania haya.
Toriyumi執弓Dosłownie oznacza "trzymanie łuku". Jest używane w odniesieniu do podstawowa pozycja łuku w lewej dłoni używanej podczas zawodów, egzaminów czy wejścia na salę treningową. Zobacz toriyumi no shisei.
Toriyumi no shisei執弓の姿勢 Poprawna postawa i sposób trzymania yumi i ya.
Tou ryu当流Określenie na odłam, szkołę sztuk walki, używane wyłącznie przez osoby wyznaczone przez rodzinę shoguna.
Toushiya通し矢Łucznictwo na długi dystans wykonywane w Sanjûsangendô, zawody w okresie edo. Definicja stylów strzelania, rodzajów zawodów i zasad wykorzystywanych podczas strzelania w świątyni, np. strzelanie przez 12 lub 24 godziny na odległość 120m w korytarzu wysokim na 5m i szerokim na 2,5m.
TotekiStrzała uderza w tarczę. Najniższy, fizyczny stopień tekichu, liczy się wyłącznie celność.
Tou ya透矢Strzała z drewnianym grotem używana w strzelaniu na długi dystans; także strzała do enteki.
Touya mae透矢前Strzelanie na długi dystans, piąty z pięciu sposobów strzelania w szkole heki, piąte gosha.
Tsuchifumazu土踏まずChodzenie wykorzystujące ślizganie się na piętach.
Tsugi hazu継筈Pierścień z karbem umieszczany na końcu strzały.
TsukaJapońska jednostka miary, szerokość jednej pięści, około 8-10 cm.
TsukiDrewno Zelkova Serrata (Brzostownica Japońska) używane dawniej do wytwarzania monolitycznych łuków, zobacz keyaki.
Tsuke着けCelowanie.
Tsukubai蹲いStrzelanie z pozycji klęczącej, oba kolana na podłodze.
TsumariNazwa dla łuków nieco większych niż standardowe sansun tsumari.
Tsuma guru爪操るSprawdzanie strzały poprzez obracanie jej koniuszkami palców.
Tsumasoroe爪揃えDosłownie forma bambusowej tyczki której pędy awansują by stać się statkiem. Używane w odniesieniu do formy palców lewej dłoni trzymającej łuk, gdzie czubki palca środkowego, serdecznego i małego są zamknięte, ułożone w jednej linii na uchwycie łuku. Zobacz tenouchi.
Tsumasakidachi爪先立ちStanie na palcach.
Tsume詰めZwijać się, wypełniać; starodawny termin na określenie potęgi przygotowania się do wypuszczenia strzały, czyli hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału..
Tsumeai詰合いKiedy łuk jest w pełni naciągnięty, rozciągnięcie się na długość strzały, cięciwa dotyka piersi (munatsuru), strzała dotyka policzka (hozuke), celowanie jest poprawne (nerai). Pełne ustalenie wszystkich punktów ciała, szósta z ośmiu podstawowych definicji stosowanych w hassetsuOsiem części z których składa się poprawny strzał. Ashibumi, dozukuri, yugamae, uchiokoshi, hikiwake, kai, hanare, zanshin..
Tsumeru詰めるSkręcenie prawego przedramienia przed strzałem.
Tsunomi角見Miejsce przy podstawie kciuka w yunde.
Tsunomi no hataraki角見の働きPrzyłożenie nacisku na podstawę kciuka.
Tsuriaiつり合いHarmonia między rękoma podczas pełnego naciągania łuku.
TsuruCięciwa; dawniej konopna, obecnie wykonywana z domieszkami kevlaru, tecnory i innych włókien syntetycznych.
Tsurugire弦切れBłąd polegający na zerwaniu cięciwy podczas oddania strzału.
Tsurumaki弦巻Okrągła „szpulka” na zapasową cięciwę.
Tsurumakura弦枕Rowek w yugake przy podstawie kciuka gdzie zaczepiana jest cięciwa.
Tsuru michi弦道Droga jaką pokonuje tsuru z yugamae do kai.
Tsurune弦音Dźwięk zwalnianej cięciwy; czysty, ostry i melodyjny dźwięk, który wydaje cięciwa gdy uderza w górną część łuku podczas wypuszczania strzały. Czyste i jasne tsurune nie może być osiągnięte bez naturalnego zwolnienia strzały, co jest cenione, ponieważ jest świadectwem tego, że łucznik osiągnął poziom duchowej i mentalnej dojrzałości, która wyraża się w naturalnym, niewymuszonym wykonywaniu techniki.
Tsurushirabe弦調べSprawdzenie cięciwy, spoglądanie do góry i na dół na środkową część tsuru, początkowa czynność w yugamae.
Tsuruwa弦輪Pętla zawiązana na końcu cięciwy, zakładana na hazu łuku. Górna tsuruwa jest czerwona, podczas gdy dolna tsuruwa jest biała.
Tsutsu mikawa包皮Skóra, którą jest pokryty kciuk rękawicy.
U
Uchidake内竹Bambusowa okładzina łuku po stronie wewnętrznej, gdy na łuk założona jest cięciwa. Również nazywane maedake.
Uchiokoshi打起しCzwarta podstawowa pozycja w hassetsuOsiem części z których składa się poprawny strzał. Ashibumi, dozukuri, yugamae, uchiokoshi, hikiwake, kai, hanare, zanshin., uniesienie yumi i ya..
Uchikiri打ち切りTrzymanie yumi tak ciasno, mocno, że yugaeri nie następuje podczas strzału.
UmDźwięk odpowiadający przesyłaniu swojej energii duchowej podczas zanshin.
Uma nori hakamaTyp hakama z dwiema nogawicami.
U no kubiSzyja kormorana; wyrażenie używane do opisu tenouchi.
Urahagi末矧Tylne mocowanie piór strzały. Owijka od strony hazu ya. Również nazywane uwahagi.
Urahazu末弭Górny koniec łuku na który zakłada się cięciwę. Również nazywane uwahazu.
Urashigeto裏重籐Jeden ze sposobów owijania shigeto yumi ratanem, gdzie nad uchwytem zwoje ratanu są gęsto plecione, a pod uchwytem są plecione w regularnych odstępach tworzących konkretny wzór. Porównaj z motoshigeto.
Urazori裏反りŁuk wygina się w odwrotną stronę kiedy cięciwa zostaje zdjęta z łuku.
Urori no hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału.Wystrzelenie podobne do spadającej kropli rosy, jak liść opadający na ziemię.
UrushiLaka.
Urushi yumiPolakowany łuk.
Uwabanare上離れHanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału. podczas którego obie ręce, lub tylko prawa ręka unoszą się do góry.
Uwahagi上矧Tylne mocowanie piór strzały. Owijka od strony hazu ya. Również nazywane urahagi.
Uwahazu上弭Górny koniec łuku na który zakłada się cięciwę. Również nazywane urahazu.
Uwanaribushi上成節Drugie kolanko bambusa od góry uchidake w yumi.
Uwaoshi上押しTenouchi gdzie nadgarstek jest wygięty do góry, a lewa pięść naciska do dołu. Porównaj z shitaoshi.
Uwasekiita上関板Sekitomeita przymocowana do urahazu po stronie uchidake.
Uwa oshi no tenouchi上押しの手の内Forma tenouchi zawierająca oś pionową z ręka do przodu.
Uwazuru上弦Część tsuru nad nakajikake. Zobacz również shitazuru.
Uwazuru wo hiku上弦を引くNaciąganie łuku poprzez ciągnięcie górną częścią tsurumakura. Zobacz też shitazuru wo hiku.
W
WaHarmonia.
Wafuku和服Tradycyjny strój używany do treningów.
Wakinaka脇中Pusta przestrzeń w hakama, na wysokości ud, patrz: momodachi.
Waki shoumen脇正面Miejsca gdzie siedzą sędziowie (Shinpan-in Seki).
Wakyuu和弓Łuk japoński: zalicza się do długich, standardowa długość wynosi 2,21 m.
Waraji草鞋Zwitek konopi do przecierania i rozgrzewania cięciwy.
Warihiza割膝Strzelanie z lewym kolanem na podłodze i uniesionym prawym.
Warihiza tsukubai割膝蹲いTradycyjne formy strzelania ceremonialnego.
WazaTechnika jako uzupełnienie dou.
Y
YaStrzała.
Yabusame流鏑馬Łucznictwo konne, w którym łucznik strzela do trzech tarcz rozmieszczonych kolejno na długim torze.
Yatate矢立箱Drewniany stojak na strzały.
Yadokoro矢所Miejsce, w które trafia wystrzelona ya.
Yadome netowaaku矢止めネットワークSiatka ochronna przed strzałami.
Yagoe矢声Wypuszczenie pierwszej strzały przez strzelca, wykonywane podczas pewnych form ceremonialnych.
Yagoro矢頃 Dosłownie "moment strzały". Moment tuż przed wypuszczeniem strzały kiedy tsumeai i nobiai są w równowadze w harmonijnym rozciągnięciu i ekspansji, element kai.
Yaguchi矢口Punkt, w którym yumi i ya przecinają się.
Yaguchi ga aku矢口があくOtwór, który występuje pomiędzy yumi i ya.
Yairo八色Gdy ya waha się w locie, jej lot jest chwiejny, nie prosty.
Yajaku矢尺Długość strzały.
Yajiri矢尻Klasyczny grot strzały.
Yakobore矢こぼれGdy zapięta ya na tsuru podczas wykonywania strzału odpina się i spada przed dokonaniem hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału.. Nazywane również hazukobore.
Yamakura矢枕Miejsce w lewej dłoni, gdzie ya jest oparta podczas wykonywania strzału.
Yamichi矢道Tor strzelniczy, miejsce między shajo a matoba, nad którym przelatuje ya.
Ya no mekata矢の目方Waga ya.
Yanone矢用, 矢の根Grot – współczesny.
Yanori矢乗りŚcieżka, po której porusza się strzała podczas lotu. Jest to również linia yasuji gdy celujemy w kai.
Yasaki矢先Część ya po stronie yariji.
Yasha矢者Wytwórca strzał.
Yasuji矢筋Kierunek, w którym ya poleci.
Yatate矢立箱Drewniana skrzynia do stawiania strzał.
Yatori矢取りZbieranie strzał.
Yatori michi矢取り道Ścieżka dla yatori.
Yatsugae矢番えZakładanie strzały na cięciwę.
Yatsugae dousa矢番え動作Ruch zapinania ya na tsuru.
YawarakaboshiRękawica z miękkim kciukiem.
Yawatashi矢渡しPierwsze sharei jakie ma miejsce na poczatku shakai.
Yazuka矢束Długość ya odpowiednio dobierana względem budowy ciała danej osoby.
Yazuriba弓摺羽Dolna lotka od strony łuku.
YazuribushiCzwarty węzeł w uchidake.
Yazuridou矢摺藤Owijka na yumi z ratanu powyżej nigiri.
Yazutsu矢筒Rzecz do przechowywania ya, kołczan.
Yazutsu fusa矢筒房Ozdobny sznur, szarfa do yazutsu.
Yazutsubukuro矢筒袋Pokrowiec na yazutsu.
YohonhigoSerce łuku zbudowane z czterech elementów bambusowych lub bambusa i drewna.
Yokosen横線Linia pozioma.
Yonsun nobi四寸伸Łuk długości 4 sun czyli 2,33 m.
Yose ashi寄せ足Kroki w bok.
Yotsugake四つ弽Yugake z czterema palcami.
Yotsuya四つ矢Komplet czterech strzał. Dwie pary hitote, czyli jednej haya i jednej otoya.
Youkyu洋弓Łucznictwo w stylu zachodnim.
YuuRodzaj kłaniania się, gdzie górna część ciała pochyla się do przodu na 10 centymetrów.
Yubukuro弓袋Długi worek, pokrowiec używany do przechowywania yumi.
Yudaoshi弓倒しPowrót do pozycji toriyumi po hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału..
Yugaeri弓返りGdy tsuru obraca się na druga stronę lewej ręki podczas hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału..
YugakeRękawica.
Yugamae弓構えTrzecia podstawowa pozycja hassetsuOsiem części z których składa się poprawny strzał. Ashibumi, dozukuri, yugamae, uchiokoshi, hikiwake, kai, hanare, zanshin., ustawianie łuku przed sobą. Rodzaj przygotowywania yumiya.
Yumaki弓巻Tkanina w kształcie taśmy do pakowania i przechowywania yumi.
YumiŁuk.
Yumifutokoro弓懐Okrągła przestrzeń pomiędzy ya ciałem w yugamae.
Yumigata kyouseiki弓型矯正器Specjalne łubki do utrzymywania kształtu bambusowego łuku.
Yumihariita弓張板Płyta z miejscem do oparcia uwahazu używana podczas zakładania tsuru na yumi.
Yuminari弓成りKształt yumi widziany z boku po naciągnięciu tsuru. Również nazywane harigao.
Yumi no sae弓の冴えŻywotność łuku.
Yumi no yeiko ryokuDefinicja siły użycia łuku; w praktyce całkowite otwarcie dwóch łuków w prawo za pomocą prawego ramienia: siła mierzona jako połowa sumy sił potrzebnych do otwarcia łuków.
Yumi o ikasu弓を生かすUstawienie łuku w gotowości do wykonania ruchu, urahazu 10cm nad ziemią.
Yumishi弓師Twórca łuków.
Yumitate弓立てStojak na łuki.
Yumitorishiki弓取式Ceremonia prezentacji łuku, odbywająca się na zakończenie turnieju sumo.
Yumiya弓矢Yumi i ya.
Yumizei弓勢Siła naciągu łuku.
Yunde弓手Lewa dłoń (dłoń trzymająca łuk), również nazywana oshide. Używane wówczas gdy na prawą dłoń mówimy mete.
Yunde no hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału.弓手の離れOddanie strzału, gdy lewa ręka jest wypychana w stronę mato, nieprawidłowe hanareSiódma pozycja hassetsu, rozluźnienie (po strzale), zwolnienie cięciwy, oddanie strzału..
Yurumi緩みRozluźnienie.
Yuzuriba弓摺羽Pióra po wewnętrznej stronie, gdy ya jest zapięta na tsuru. Również nazywane houzuriba.
Z
Zaidan hojin dai nippon butoku kai財団法人大日本武徳会Stowarzyszenie Cnót Walki Wielkiej Japonii. Nazwa federacji japońskiej w latach trzydziestych XX wieku.
ZaitekiStrzała tkwi w tarczy, najwyższy stopień tekichu, pełne zespolenie ciała, umysłu i łuku. Odnosi się do najwyższego poziomu mistrzostwa, gdzie strzelanie łucznika jest tak perfekcyjne w każdym aspekcie, że strzała nie ma możliwości chybienia. Skoro tak jest, uważa się, że strzała jest w celu przed wypuszczeniem.
Zanshin残身・残心Ósma podstawowa pozycja hassetsuOsiem części z których składa się poprawny strzał. Ashibumi, dozukuri, yugamae, uchiokoshi, hikiwake, kai, hanare, zanshin., Stan ducha i ciała natychmiast po tym jak ya została wystrzelona.
Za rei座礼Ukłon w pozycji wyjściowej, podstawowej.
Zasha坐射Procedura strzelania, w której rei jest wykonywany w pozycji siedzącej, potem wstaje się by przemieścić się na shai, siada się by zapiąć ya na tsuru i wstaje by oddać strzał. Porównaj z rissha.
Za sharei座射礼Łucznictwo ceremonialne wykonywane w pozycji klęczącej.
ZazenPozycja wykorzystywana w medytacji zen.
ZenFilozoficzne podejście do poszukiwania duchowego i fizycznego ponad samym sobą.
Zen nippon kyudo renmei全日本弓道連盟Japońska federacja kyudo, zobacz ANKF.
Zettaidou絶対道Droga absolutna.
Zori草履Rodzaj sandałów.
v.1.075
Kyudo - Zasha - Ćwiczenie na siedząco.
Kyudo - Zasha - Ćwiczenie na stojąco.
Taihai - Tachi pięcio osobowe - na siedząco. Tempo Kyuogi.
Taihai - Tachi pięcio osobowe - na siedząco. Tempo Shinsa.
Kyudo - Shitsu - Podnoszenie zerwanej cięciwy.
Kyudo - Shitsu - Podnoszenie upuszczonej strzały.
Kyudo - Shitsu - Podnoszenie upuszczonego łuku.